PLATFORM Particuliere Archieven
voor inlichtingen Angela Dellebeke

Het Platform Particuliere Archieven (PPA) organiseert, sinds november 2005, open bijeenkomsten voor uitwisseling van kennis & informatie met discussie en wordt hierbij ondersteund door het landelijke sectorinstituut erfgoednederland.nl. Het PPA is te beschouwen als opvolger van twee eerdere belangengroepen voor particuliere archieven: het CANNET, dat een vereniging was van categorale instellingen en de SPArc, een sectie binnen de KVAN voor archivarissen van particuliere archieven. Na een oproep van Erfgoed Nederland (toen nog DIVA geheten) om tot een nieuwe vorm van samenwerking te komen is het PPA opgericht door een aantal vrijwilligers, werknemers uit diverse erfgoed-instellingen. www.platformparticulierearchieven.nl


APRIL 2016: Zet particuliere archieven op de kaart
Het Platform Particuliere Archieven organiseert in samenwerking met de projectgroep Particuliere Archieven op de Kaart een PPA-bijeenkomst om archivarissen en documentalisten te informeren over en te betrekken bij het lopende project. De projectgroep wil graag met eenieder die te maken heeft met acquisitie en bewaring van particuliere archieven in gesprek: welke archieven zouden er moeten worden geworven om een bijdrage te leveren aan een goede en verantwoorde 'Collectie Nederland'. Het project 'Particuliere Archieven op de Kaart' is een initiatief van een twaalftal collega's van grote bewaarplaatsen en wordt uitgevoerd door een kleine projectgroep van collega's van het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis, het Utrechts Archief, het Katholiek Documentatie Centrum, het RKD-Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis en het Nationaal Archief. Met dit project willen wij het initiatief naar onszelf (en jullie) toetrekken: voor een virtuele 'Archiefcollectie Nederland' zijn particuliere archieven onmisbaar. Maar weten wij eigenlijk wat wij met z'n allen hebben op dit terrein? Dit project wordt uitgevoerd met subsidie van het nationaal project Archief2020 >>>

JUNI 2014: Documenteren van de samenleving
Het programmaplan Archief 2020 (versie 1.0 / 31-5-2013) staat voor samenwerking in de archiefsector en alle lagen van het openbaar bestuur om te komen tot een duurzame toegankelijkheid van (digitale)(overheids)informatie en een toekomst-vaste archieffunctie. Programmaleider Anouk Baving zal in haar inleiding ingaan op de algemene doelstellingen en haar betoog toespitsen op de voor particuliere archieven belangrijke Programmalijn 4, het Documenteren van de samenleving.
(Programmalijn 1 is Duurzaamheid, Programmalijn 2 is Openbaarheid en selectie, Programmalijn 3 is Toegankelijkheid van de Archiefcollectie NL en Programmalijn 5 is Kwaliteitszorg en bestelversterking.)

Daarna geeft Els van den Bent, docent Archieven aan de Reinwardt Academie, een toelichting op 'documenteren van de samenleving' met als voorbeelden: Groene Hart Archieven, stadsarchief Amsterdam en archief Eemland. Onder voorbehoud spreekt Sylvia Bakker-Kempen (Archivaris VVD Tweede Kamer fractie) over het projectplan van de Nederlandse Vereniging van Bedrijfsarchivarissen
Tot slot is er een open discussie: kan de archiefsector in gezamenlijkheid zorgen voor de veiligstelling van belangrijke particuliere archieven. Hoe gaan we dat doen? Welke plannen leven er in het veld? Hoe denk jij een bijdrage te kunnen leveren aan de realisering van die doelstelling? Wie heeft dat briljante idee waar Archief 2020 graag de portemonnee voor trekt? Belangrijk: Archief 2020 faciliteert jouw project als dat betekenis heeft voor het hele archiefveld maar je voert het zelf uit. >>>

APRIL 2013 Kerken onder de Klapperboom
Juist nu het aantal mensen dat ‘Ons Indië’ nog bewust heeft meegemaakt geleidelijk aan afneemt, gaan hun kinderen en kleinkinderen opzoek naar hun ‘roots’, naar verhalen over leven en werken in een land waar hun ouders en grootouders met zoveel weemoed over praten. Of juist niet over praten, omdat verlangen en heimwee te groot zijn. Particuliere archieven vormen een belangrijke bron voor de geschiedenis van Nederlands Indië. Niet alleen voor de mooie kanten, maar ook voor de mindere. Juist het ‘kleine verhaal’ levert een belangrijke bijdrage aan het beeld dat wij van Nederlands Indië hebben. Naast het formele beeld van de overheidsarchieven, staat het kleurrijke beeld dat uit de particuliere archieven naar voren komt. Het Platform Particuliere Archieven stelt zich de vraag of er voor die Indische archieven wel voldoende aandacht is? Komen deze bestanden wel voldoende tot hun recht in het verzamelprofiel van de Nederlandse archiefinstellingen? Maken deze archieven straks ook deel uit van de Collectie Nederland? Vraag is ook of Indische archieven en hun vormers wellicht een bijzondere benadering vereisen? En misschien wel de belangrijkste vraag: is er actie nodig om ervoor te zorgen dat relevant archiefmateriaal niet verloren gaat? Over deze en andere vragen spreken wij op uitnodiging van het Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde (KITLV) met elkaar op donderdag 25 april as. We doen dat aan de hand van een aantal inleidingen, waarbij de nadruk ligt op kerkelijke archieven. Want juist die kerken waren alom tegenwoordig in Indië en hebben veel vastgelegd over het dagelijkse leven daar. >>>

NOVEMBER 2012 Voor Vernietiging Vatbaar?
Vijf jaar geleden werd door de Commissie Waardering en Selectie het visie rapport Gewaardeerd Verleden. Bouwstenen voor een nieuwe waarderingsmethodiek voor archieven gepubliceerd waarin werd gepleit voor een integrale selectie van archieven: overheidsarchieven moesten geselecteerd worden in nauwe samenhang met de acquisitie van particuliere archieven. Het Platform Particuliere Archieven vraagt zich anno 2012 af: wat is daarvan nu terecht gekomen? Hoe staat het er mee, wat mogen we nog verwachten?
Hoe verontrustend is het dat particuliere archieven in recente ontwikkelingen binnen de methodiek toch weer niet de aandacht lijken te krijgen die zij verdienen? En hoe reflecteert dit op acquisitieprofielen van instellingen én op de Collectie Nederland?
Hierover wordt op donderdag 15 november gesproken met o.a. Charles Jeurgens, hoogleraar Archivistiek aan de Universiteit van Leiden en voorzitter van de voormalige cie. Waardering en Selectie, Jaap Kloosterman, interim-directeur Verzamelingen van het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (IISG), Max Beekhuis, directeur Doxis Informatiemanagers en Caroline de Hart , auteur van Een kwestie van kiezen, Acquisitieplannen en profielen in het Nederlandse Archiefwezen 2012 >>>

JUNI 2012 Sportarchieven buiten spel!
In dit Olympische jaar vraagt het Platform Particuliere Archieven zich af: ‘worden sportarchieven eigenlijk wel bewaard?’ Welk lokaal of regionaal archief bewaart het archief van de kegelclub of van de voetbalvereniging derde klasse C? De plaatselijke bond van duivenmelkers? De lokale korfbalvereniging? Zijn er archiefdiensten met een heus sportarchieven-acquisitiebeleid? En als sportarchieven al bewaard worden, wat is daarvan het historisch en maatschappelijk belang? Of komen ze alleen maar tevoorschijn als de sportvereniging vijftig jaar bestaat en er opeens een gedenkboek moet komen? Sprekers zijn: Wilfred van Buuren, (mede) auteur van Sportgeschiedenis in Nederland en auteur van Handleiding voor het beheer van historische sportarchieven, voormalig archivaris NOC/NSF. Jurryt van Vooren, sportjournalist, o.a. bij Andere Tijden Sport. Maarten Schenk, directeur Haags Gemeentearchief. >>>

NOV. 2011 Digitale particuliere archieven.
Wat moeten we met digitale bestanden in onze archieven? Ervaren collega's vertellen over hun aanpak en geven tips. Hans van der Windt spreekt over Beeld & Geluid "Van bandje naar bestandje. Collectieontwikkeling in het digitale (AV) domein". Anje van der Lek van het Stadsarchief Amsterdam kaart "Zin en onzin van een e-depot voor particuliere archieven" aan. Het thema van Karin van der Heiden (PARKC Advies) oud-directeur Nederlands Archief Grafisch Ontwerpers is: "Bewaar als... Redt de particuliere digitale archieven en begin bij uzelf". Ron Blom vat alles namens Platform Particuliere Archieven samen en het slotwoord is voor Marens Engelhard, directeur Stadsarchief. >>>

MEI 2011 Muziekarchieven
Het Platform voor Particuliere Archieven spreekt over hoe informatie in muziekarchieven gevonden kan worden. Het gaat over de vraag van toegankelijkheid en over hoe musici hun archieven bewaren. Frits Zwart, directeur van het Nederlands Muziekinstituut, opent de bijeenkomst. De drie sprekers zijn: Paul Osseweijer, project Digitale Wegwijzer Nederlands Muzikaal Erfgoed, een samenwerkingsverband tussen NMI en Muziekcentrum Nederland. Jaap van Beusekom, muzikant in een van de oudste bands van Nederland: CCCInc en voormalig directeur van het Nederlands Pop instituut. Annette de Klerk, psychologe, boekverkoopster, amateur-pianiste vertelt over het onderzoek naar verre familieleden en 'vergeten musici' (pianist/componist Franz Weisz) >>>

APRIL 2011 C.R.P.A.
Het Platform Particuliere Archieven ziet voor zichzelf geen rol weggelegd bij het beheer van een mogelijk nieuw op te starten Centraal Registratie van Particuliere Archieven, zegt Nico van Egmond.
het Archievenblad (2011 / nr. 3) >>>

JAN. 2011 Nieuw URL-Adres
Informatie over het Platform Particuliere Archieven is voortaan te vinden via de website van het Katholiek Documentatie Centrum. Het nieuwe webadres luidt: www.platformparticulierearchieven.nl


Bijeenkomst over auteurs- en gebruiksrechten in Het Utrechts Archief. spreker mr. Annemarie Beunen, Koninklijke Bibliotheek & Universiteit Leiden (foto angela dellebeke)

NOV. 2010 Beeldmateriaal en auteurs- en gebruiksrechten
De belangstelling bij het publiek voor foto- en beeldmateriaal is groot. Archiefbeherende instellingen zijn dan ook graag bereid prenten en foto's in hun collectie op te nemen. Maar dan. >>>

2010 Draagmoeders gezocht voor persoonsdossiers
Deelnemers van het Platform Particulieren Archieven zijn van mening dat het beheren van (zorg)archieven een gezamelijke zorg is. Archiefinstellingen willen graag samenwerken met vakspecialisten en expertise delen. >>>

APR. 2010 Aandacht voor zorgarchieven
Max Paumen gespecialiseerd in interview en reportage, Karel-Peter Kompanje docent geschiedenis zorgverzekeringen en historicus en archivaris Rob Wolf houden een pleidooi voor het bewaren van de archieven. Zij spreken vanuit hun eigen invalshoek als onderzoeker. Het Platform Particuliere Archieven stelt vragen als “door wie”, “waar bewaard”, “financiën” en “privacy” >>>

DEC. 2009 Aandachtspunten voor nieuw centraal register
De gedachtevorming over het nieuwe CRPA is in volle gang. Het Decembernummer van het Archievenblad brengt een uitgebreid artikel met de geschiedenis van het Centraal Register van Particuliere Archieven. Het is geschreven door voormalig hoofd en naaste medewerkers: Nouk Ruitenberg, Mieke van Leeuwen-Canneman en Francine Hartman. Ze geven tot slot vijf aandachtspunten mee voor de projectgroep die de plannen voor hervatting van de nieuwe database moet gaan concretiseren. pdf file >>>

NOV. 2009 Leidt emancipatie tot ontzuiling?
betoog van Lodewijk Winkeler, van het Katholiek Documentatie Centrum uit Nijmegen, om verontachtzaming van particuliere archieven tegen te gaan. Er is meer dan één verhaal te vertellen over de geschiedenis van Nederland. Pluriformiteit en diversiteit moet gewaarborgd blijven. pdf-file >>>

NOV. 2009 Adviesrol voor Platform Particuliere Archieven
Het Platform heeft geen wettelijk kader en kan niet voorschrijven, maar zij kan wel aanbevelingen geven en gemeenschappelijke problemen helpen oplossen. De bundeling van krachten zou met de vorming van werkgroepen geintensiveerd kunnen worden. Toon Franken van het Zeeuws Archief zet zijn visie op papier >>>

MEI 2009 Het Centraal Register Vormgevingsarchieven
Het CRVa is in mei 2007 gelanceerd door het Rijksbureau voor Kunsthistorische Documentatie (RKD) in Den Haag. De database bevat 1700 namen van vormgevers en bedrijven die werkwaam waren in Nederland vanaf 1850 tot nu. Anja Tollenaar geeft een presentatie pdf-file >>>

MEI 2009 Gouden Gids van Vlaamse private archieven
Archiefbank Vlaanderen realiseert sinds 2005 een digitaal archievenoverzicht met informatie over archiefbestanden en hun bewaarplaats. De Archiefbank toont geen documenten maar wel de weg ernaar toe. Michel Vermote laat zien wat er allemaal bij komt kijken. ppt-file >>>

MEI 2009 Centraal Register Particuliere Archieven
Marieke Kroonen uit Den Haag wil het CRPA nieuw leven inblazen, ze kijkt naar bestaande projecten en pleit voor samenwerking pdf-file >>>

NOV. 2008: Collectievorming Het rapport Gewaardeerd verleden van de commissie o.l.v. prof. dr. Charles Jeurgens schetst een nieuwe visie op de waardering en selectie van archieven. Er zou niet uitgegaan moeten worden van 'bewaren' en/of 'vernietigen', veeleer zou 'verwerving' het uitgangspunt moeten vormen. Dat brengt de vraag dichterbij welke archieven en collecties een archiefbeherende instelling nu eigenlijk zou willen 'bezitten', met daar onmiddellijk achteraan wat zo'n instelling aan het publiek ter beschikking wil kunnen stellen. Ten aanzien van particuliere archieven kan dit uitgangspunt archiefbeherende instellingen in een onderlinge concurrentiepositie brengen. Of is de toegenomen aandacht voor particuliere archieven een uitgelezen kans om de samenwerking te vergroten? Daar gaat het over deze middag. Presentatie van Frank de Jong over het verzamelen en ontsluiten van voorwerpen bij het International Institute of Social History in Amsterdam (slideshare) >>> De titel van het verslag van de bijeenkomst luidt: Gewaardeerd verleden. Concurrentie of samenwerking? >>>

APRIL 2007: Gemeentearchieven hebben doorgaans maar een klein deel van de Schoolarchieven in huis. De verblijfplaats van veel archiefmateriaal is na de schaalvergroting ongewis. Burgers kunnen vaak geen beroep meer doen op oude schooldocumenten, die door de grote verspreiding over Nederland nauwelijks meer te traceren zijn of gewoon al lang – terecht of onterecht – zijn vernietigd. Zie erfgoedman.web-log.nl >>>

NOV. 2005 International Code of ethics for archivists
Archiefstukken worden steeds vaker te koop aangeboden. Hoe gaan collega’s die zich bezighouden met acquisitie van particuliere archieven om met het dilemma van kopen of niet kopen. Zie verslag van de eerste studiemiddag van het Platform >>>

FEBR. 2005 Oproep tot oprichting Platform
Op de DIVA website staat een oproep tot de oprichting van een platform voor particuliere archieven.



deze pagina is samengesteld door Carla van Beers
een overzicht van alle PPA bijeenkomsten


6-4-2016: ZET PARTICULIERE ARCHIEVEN OP DE KAART
De projectgroep Particuliere Archieven op de Kaart wil graag met eenieder die te maken heeft met acquisitie en bewaring van particuliere archieven in gesprek: welke archieven zouden er moeten worden geworven om een bijdrage te leveren aan een goede en verantwoorde 'Collectie Nederland'. Het project 'Particuliere Archieven op de Kaart' is een initiatief van een twaalftal collega's van grote bewaarplaatsen.

12-6-2014 DOCUMENTEREN VAN DE SAMENLEVING
Het uitgangspunt is dat de archiefsector in gezamenlijkheid zorgt voor de veiligstelling van belangrijke particuliere archieven. De vraag is: hoe gaan we dat doen? Welke plannen leven er eigenlijk in het veld? Wie denkt een bijdrage te kunnen leveren aan de realisering van die doelstelling? Wie heeft dat briljante idee waar Archief 2020 graag de portemonnee voor trekt? Belangrijk: Archief 2020 faciliteert het project als dat betekenis heeft voor het hele archiefveld maar voert het niet zelf uit.

25-4-2013 KERKEN ONDER DE KLAPPERBOOM
Particuliere archieven vormen een belangrijke bron voor de geschiedenis van Nederlands Indië. Niet alleen voor de mooie kanten, maar ook voor de mindere. Het Platform Particuliere Archieven stelt zich de vraag of er voor die Indische archieven wel voldoende aandacht is? Komen deze bestanden wel voldoende tot hun recht in het verzamelprofiel van de Nederlandse archiefinstellingen? Maken deze archieven straks ook deel uit van de Collectie Nederland?

15-11-2012 VOOR VERNIETIGING VATBAAR
Het Platform Particuliere Archieven vraagt zich af wat er van het rapport -Gewaardeerd Verleden, Bouwstenen voor een nieuwe waarderingsmethodiek voor archieven- terecht is gekomen. Gaan de archiefinstellingen van de overheid nu meer particuliere archieven bewaren. Hoe staat het er mee, wat mogen we nog verwachten?

7-6-2012 SPORTARCHIEVEN BUITEN SPEL
Zijn er archiefdiensten met een heus sportarchieven-acquisitiebeleid? In dit Olympische jaar vraagt het Platform zich af of sportarchieven eigenlijk wel bewaard worden.

3-11-2011 IK PRINT HET WEL EVEN! DIGITALE DOCUMENTEN
studiemiddag over digitale particuliere archieven. Wat moeten we met digitale bestanden in onze archieven? Ervaren collega's vertellen over hun aanpak en geven tips.

9-5-2011 DAAR ZIT MUZIEK IN!
een bijeenkomst over muziekarchieven in de Aula van de Koninklijke Bibliotheek, Den Haag in samenwerking met het Nederlands Muziekinstituut.

11-11-2010 GELUKKIG HEBBEN WE DE FOTO´S NOG .....' *
De belangstelling bij het publiek voor foto- en beeldmateriaal is groot. Archiefbeherende instellingen zijn dan ook graag bereid prenten en foto's in hun collectie op te nemen. Maar dan. Wat kunnen we eigenlijk met dat materiaal? Wat mag wel en wat mag niet? Hoe zit het met auteurs- en gebruiksrechten? Wat doen we met verweesde foto's? Hoe zit het met publicatie op internet?
* naar Harm Edens in Dit was het nieuws, van de Tros

22-4-2010 HET ZAL ONS EEN ZORG ZIJN
Door fusies van bedrijven en instellingen dreigen archieven uit het zicht te raken. Om belangwekkende archieven van particuliere zorginstellingen te behoeden voor verdwijning houden de sprekers tijdens de bijeenkomst van het Platform Particuliere Archieven een pleidooi voor het bewaren van zorgarchieven. Vanuit hun deskundigheid als onderzoeker geven ze een beeld van hoe dit het beste in de praktijk gebracht zou kunnen worden.

12-11-2009 DE BETEKENIS VAN HET PLATFORM Het PPA beziet de ontwikkelingen en herbezint zich op haar eigen rol. Zij wil haar interactie met de achterban, doelgroep en het publiek versterken zonder vergaande professionalisering van het platform als organisatie. Het karakter van laagdrempelige uitwisseling is haar kracht.

14-5-2009 VERLEDEN, HEDEN EN TOEKOMST Centrale registratie van particuliere archieven opnieuw belicht. Naar aanleiding van het rapport van de Commissie Jeurgens duikt de discussie over nut en noodzaak van zo'n register opnieuw op. Daarnaast biedt het digitale tijdperk veel meer mogelijkheden dan de kaartenbakken van vroeger. Voor het Platform Particuliere Archieven reden om het onderwerp 'breed' op de agenda te zetten.

20-11-2008 GEWAARDEERD VERLEDEN. CONCURRENTIE OF SAMENWERKING ? Het rapport Gewaardeerd verleden van de commissie o.l.v. prof. dr. Charles Jeurgens schetst een nieuwe visie op de waardering en selectie van archieven. Er zou niet uitgegaan moeten worden van 'bewaren' en/of 'vernietigen', veeleer zou 'verwerving' het uitgangspunt moeten vormen. Dat brengt de vraag dichterbij welke archieven en collecties een archiefbeherende instelling nu eigenlijk zou willen 'bezitten', met daar onmiddellijk achteraan wat zo'n instelling aan het publiek ter beschikking wil kunnen stellen. Ten aanzien van particuliere archieven kan dit uitgangspunt archiefbeherende instellingen in een onderlinge concurrentiepositie brengen. Of is de toegenomen aandacht voor particuliere archieven een uitgelezen kans om de samenwerking te vergroten? Daar gaat het over deze middag.

17-4-2008 BOEDELS, EEN LAST OF EEN LUST Discussiemiddag: tal van erfgoedinstellingen worden bij tijd en wijle geconfronteerd met 'boedels' die ergens ondergebracht moeten worden, of waarvan de eigenaren of nabestaanden vinden dat die ergens bewaard zouden moeten worden. Deze boedels bevatten vaak van alles en nog wat, archiefmateriaal, boeken en voorwerpen van vaak zeer verschillende aard. Na selectie weten archieven wel raad met het 'papier' en musea met de voorwerpen. Maar hoe ga je dan om met de rest? Zijn daar afspraken over met andere erfgoedinstellingen? Hoe houd je toch zicht op het onderlinge verband tussen voorwerpen en het papier, ook als dat in verschillende instellingen ondergebracht wordt?

18-4-2007 DE TOEKOMST VAN ONS ONDERWIJSVERLEDEN Het belang van archieven van onderwijsinstellingen en schoolbesturen als historische bron wordt onder de loep genomen. De problematiek van de verwerving van archieven van onderwijsinstellingen komt aan bod. Het thema zal vanuit de hoeken van de archiefvormer, de archiefbeheerder en de archiefgebruiker belicht worden. Zelden beschikken scholen over richtlijnen waaraan het archiefbeheer van de school moet voldoen. Vele scholen hebben bovendien te maken gehad met fusies. Tijdens de fusiegolf lijken archieven van onderwijsinstellingen tussen het wal en het schip te zijn geraakt.

29-9-2006 EEN ACQUISITIE-BELEIDSPLAN? EN NU IN DE PRAKTIJK! Studiemiddag over de problemen waartegen verwervers van particuliere archieven aanlopen. Die problemen zijn er vele, zoals tekorten aan tijd- en menskracht en de vaak karige materiële verzorging van particuliere archieven, of de onwetendheid over de wijze waarop met digitale bestanden in particuliere archieven moet worden omgegaan.

24-11-2005 EER OF POEN Vier sprekers zijn uitgenodigd om vanuit eigen ervaring hun visie te geven over de thema´s.